Polikistik Over Sendromu (PMOS)

Kadın sağlığını, doğurganlığı ve metabolizmayı en derinden etkileyen hormonal düzensizliklerin başında, uzun yıllardır Polikistik Over Sendromu (PKOS) olarak bildiğimiz durum gelmektedir. Son bilimsel gelişmeler, bu tablonun sadece yumurtalıkları ilgilendiren basit bir problem olmadığını, çok daha geniş kapsamlı bir metabolik süreç olduğunu ortaya koymuştur. Bu nedenle günümüzde bu sendrom, yeni ismiyle Polikistik Metabolik Over Sendromu (PMOS) olarak adlandırılmaktadır.

Polikistik Over Sendromu (PMOS) Nedir?

Klasik adıyla Polikistik Over Sendromu (PKOS), üreme çağındaki kadınlarda en sık görülen hormonal bozukluktur. Ultrason muayenesinde yumurtalıklarda “inci kolye” gibi dizilmiş çok sayıda küçük, milimetrik ve zararsız keseciklerin görülmesiyle karakterizedir.

Neden Artık PMOS (Polikistik Metabolik Over Sendromu) Deniliyor?

Çünkü bu sendrom sadece yumurtalıkları etkileyen jinekolojik bir sorun değildir. Hastalığın temelinde insülin direnci, hormonal dengesizlikler, kilo kontrolü güçlüğü ve kronik hafif inflamasyon (iltihaplanma) gibi çok yönlü metabolik problemler yatar.

Polikistik Over (PKOS / PMOS) Belirtileri Nelerdir?

PMOS/PKOS, kendini sadece adet düzensizliği ile göstermez. Hormonal dalgalanmalar ve androjen (erkeklik hormonu) seviyelerinin yüksekliği nedeniyle şu belirtiler ortaya çıkar:

Adet Düzensizliği ve Yumurtlama Sorunları

Yumurtalıkların etrafındaki milimetrik kesecikler nedeniyle sağlıklı bir yumurtlama gerçekleşemez. Bu durum kendini adet gecikmeleri, yılda 9 kereden az adet görme veya bazı hastalarda tamamen adetten kesilme şeklinde gösterir.

Aşırı Tüylenme ve Sivilcelenme / Akne Sorunu

Vücutta yükselen erkeklik hormonları (androjenler) nedeniyle çene, göğüs, göbek ve sırt bölgesinde sert ve koyu renkli kıllanmalar meydana gelir. Ayrıca ciltte aşırı yağlanma ve inatçı akne (sivilce) problemleri baş gösterir.

Erkek Tipi Saç Dökülmesi

Saçların tepe bölgesinde belirginleşen, saç tellerinin incelmesi ve dökülmesiyle seyreden erkek tipi saç dökülmesi yaşanabilir.

Hızlı Kilo Alma ve Kilo Verememe

PMOS/PKOS hastalarının en büyük ortak şikayetlerinden biri, çok kolay kilo alıp bu kiloları çok zor vermektir. Bunun arkasında yatan temel mekanizma insülin direncidir. Vücut, şekeri enerjiye dönüştürmekte zorlanır ve yağ olarak depolar, bu da özellikle karın çevresinde yağlanmaya yol açar.

PMOS ve PKOS Hamile Kalmaya Engel mi?

Polikistik over sendromu teşhisi alan kadınların en çok kaygılandığı konu anne olup olamayacaklarıdır.

 PMOS/PKOS kesinlikle kalıcı bir kısırlık (infertilite) nedeni değildir. Buradaki problem yumurta sayısının az olması değil, aksine yumurtaların olgunlaşıp çatlayamamasıdır. Yani “yumurtlama tembelliği” söz konusudur. Doğru yaşam tarzı değişiklikleri, kilo kontrolü, insülin direncinin kırılması ve gerekirse yumurta geliştirici basit tedavilerle (ovulasyon indüksiyonu) bu hastalarımızın çok büyük bir kısmı son derece sağlıklı bir şekilde hamile kalabilmektedir.

Polikistik Metabolik Over Sendromu (PMOS / PKOS) Tedavisi Nasıl Yapılır?

Polikistik over sendromunun tek ve mucizevi bir ilacı yoktur. Tedavi, tamamen hastanın şikayetlerine, çocuk istemine ve metabolik bulgularına göre kişiselleştirilerek planlanır.

Yaşam Tarzı Değişikliği ve Doğru Beslenme (Tedavinin Temeli)

İlaçlardan önce yapılması gereken en önemli adım beslenme düzenini değiştirmektir.

• Glisemik İndeksi Düşük Beslenme: Basit karbonhidratlar, şekerli ve paketli gıdalar hayatımızdan çıkarılmalıdır. Bu sayede insülin direnci kırılır ve hormonal denge kendiliğinden kurulmaya başlar.
• Düzenli Egzersiz: Haftada en az 150 dakika yapılan orta tempolu yürüyüş veya kardiyo egzersizleri, hücrelerin insüline olan duyarlılığını artırır ve adetleri düzene sokar. Sadece %5 ila %10’luk bir kilo kaybı bile yumurtlamanın kendiliğinden başlamasını sağlayabilir.

İnsülin Direncinin Tedavi Edilmesi

Kilo vermekte zorlanan ve insülin direnci saptanan hastalarımızda, hücrelerin şekeri doğru kullanmasını sağlayan metformin içerikli insülin duyarlaştırıcı ilaçlar veya inositol gibi destekleyici takviyeler reçete edilir.

Hormonal Tedaviler ve Doğum Kontrol Hapları

Çocuk istemi olmayan ve şiddetli adet düzensizliği, tüylenme, akne şikayeti olan hastalarımızda hormonal dengeyi sağlamak ve rahim iç zarı sağlığını korumak amacıyla kişiye özel seçilmiş doğum kontrol hapları veya progesteron tedavileri uygulanır.

Çocuk İstemi Olan Hastalarda Yumurta Takibi

Gebelik planlayan hastalarımızda yumurtlamayı tetiklemek amacıyla ağızdan alınan haplar veya küçük dozlu iğnelerle yumurta takibi (ovulasyon indüksiyonu) ve ardından çatlatma iğnesi gerekirse aşılama tedavileri planlanır.

Randevu Al