Ovulasyon İndüksiyonu

Çocuk sahibi olmak isteyen ancak düzenli denemelere rağmen gebelik elde edemeyen çiftlerde, ilk başvurulan ve en sık yüz güldüren tedavi yöntemlerinin başında “yumurta büyütme tedavisi” gelir. Tıp dilindeki adı ovulasyon indüksiyonu olan bu yöntem, aslında kadının üreme sistemindeki en temel basamağı, yani sağlıklı bir yumurta üretme sürecini desteklemeyi amaçlar. Tedavi, dışarıdan bakıldığında gibi görünse de son derece planlı, konforlu ve basit adımlardan oluşur.

Ovulasyon İndüksiyonu (Yumurta Büyütme) Nedir?

Ovulasyon indüksiyonu; düzensiz yumurtlayan, hiç yumurtlayamayan veya yumurtlama kalitesi düşük olan kadınlarda, özel ilaçlar veya iğneler yardımıyla yumurtalıkların uyarılması işlemidir.

Bu tedavinin temel amacı; her ay kadının yumurtalıklarında kendiliğinden büyüyen tek bir yumurta hücresinin yerine, hamilelik şansını artıracak kalitede 1 veya 2 adet sağlıklı yumurta geliştirmektir. Yumurtalar ideal boyuta ulaştığında ise halk arasında çatlatma iğnesi olarak bilinen ilaçlar uygulanarak, yumurtanın spermle buluşmaya hazır hale gelmesi sağlanır.

Yumurta Büyütme/Geliştirme Tedavisi Kimlere Yapılır?

Yumurta geliştirme tedavisi, özellikle yumurtlama fonksiyonlarında aksama olan veya nedeni açıklanamayan kısırlık problemi yaşayan şu hasta gruplarında tercih edilir:

• Polikistik Over Sendromu (PKOS) Olan Kadınlar: Hormonal dengesizlik nedeniyle yumurta hücreleri olgunlaşamaz ve çatlayamaz. Bu tedavinin en sık ve en başarılı kullanıldığı grup PKOS hastalarıdır.
• Düzensiz Adet Gören Kadınlar: Adet döngüsü normalden uzun süren veya yılda sadece birkaç kez adet gören kadınlarda yumurtlama gününü netleştirmek amacıyla yapılır.
• Açıklanamayan İnfertilite (Kısırlık): Yapılan tüm testlerde hem kadında hem erkekte hiçbir sorun bulunamamasına rağmen gebelik elde edilemeyen çiftlerde şansı artırmak için uygulanır.
• Aşılama (IUI) Öncesi Hazırlık: Aşılama tedavisi yapılacak olan kadınlarda, transfer edilecek spermlerin içeride sağlıklı bir yumurtayla karşılaşması için ön hazırlık olarak bu tedavi uygulanır.

Yumurta Büyütme Tedavisi Aşamaları Nelerdir?

Tedavi süreci kadının doğal adet döngüsüyle tamamen uyumlu bir şekilde, adım adım planlanır:

Tedaviye Başlangıç ve İlk Muayene

Tedaviye adetin 2. veya 3. günü başlanır. Kliniğimizde yapacağımız ilk ultrason muayenesinde yumurtalıklarda herhangi bir kist olup olmadığı kontrol edilir ve rahim duvarının durumu değerlendirilir. Her şey uygunsa tedavi planı çizilir.

Yumurta Büyütücü İlaçların Kullanımı

Hastanın durumuna göre seçilen ağızdan alınan haplar veya cilt altına uygulanan küçük iğneler reçete edilir. Bu ilaçlar genellikle 5 gün boyunca, her gün aynı saatte düzenli olarak kullanılır.

Ultrasonla Yumurta Takibi

İlaçların bitiminden birkaç gün sonra hasta tekrar ultrason muayenesine çağrılır. Bu muayenelerde, yumurtalıkların içindeki sıvı dolu keseciklerin boyutları ölçülür. Yumurtanın ideal boyutu olan 18-20 milimetreye ulaşana kadar hasta birkaç gün arayla takip edilir.

Çatlatma İğnesinin Yapılması

Yumurta istenen olgunluğa ulaştığında, yumurtanın kesesinden salınmasını sağlamak amacıyla çatlatma iğnesi uygulanır. Bu iğne yapıldıktan yaklaşık 35 ila 36 saat sonra yumurtlama (ovulasyon) gerçekleşir.

Zamanlanmış İlişki veya Aşılama

Çatlatma iğnesinin yapıldığı andan itibaren, spermin içeride hazır beklemesi için çifte hangi günlerde ve saatlerde cinsel ilişkide bulunmaları gerektiği net bir şekilde planlanarak iletilir. Eğer aşılama tedavisi yapılacaksa, iğneden tam 36 saat sonra laboratuvarda hazırlanan spermler rahim içine yerleştirilir.

Yumurta Geliştirme Tedavisinin Riskleri Nelerdir?

Deneyimli bir kadın doğum uzmanı tarafından, düzenli ultrason takipleriyle yürütülen bir tedavide risk oranı son derece düşüktür.

Çoğul Gebelik Riski: İlaçların etkisiyle bazen 2’den fazla yumurta aynı anda büyüyebilir. Bu durum ikiz veya üçüz gebelik şansını artırır. Eğer ultrasonda çok fazla yumurta geliştiği görülürse, çoğul gebelik riskini önlemek için o ay çatlatma iğnesi yapılmayarak tedavi iptal edilebilir.

Yumurta Geliştirme Tedavisi Başarı Oranı Nedir?

Yumurta geliştirme tedavisinin başarısı; kadının yaşına, kısırlığa neden olan temel faktöre ve tüplerin açık olup olmamasına doğrudan bağlıdır. Özellikle genç yaşta ve Polikistik Over Sendromu dışında ek bir problemi olmayan kadınlarda, sadece doğru zamanda yapılan bir yumurta takibi ve çatlatma iğnesiyle birkaç ay içinde yüksek oranlarda hamilelik başarısı elde edilmektedir.